Yazar herhangi bir konu hakkında kesin yargılara varmadan kendi düşünceleri ile kaleme aldığı yazılara deneme denir. Denemeler kendi kendine konuşuyormuş gibi yazar tarafından kaleme alınan yazıdır. Yazar gözlemlediği kadarı ile tespitlerde bulunur. Deneme yazıları yazılırken belli bir üsluba bağlı kalmadan içten yazılır.
Belirlediğiniz konuyu kaleme alırken serbest düşünceler kullanın. Deneme yazarın gözlemleri doğrultusunda yazılır. Tenkit ve sohbeti anımsatan yazı şekli kullanılır. Dışarıya bağlı kalmadan yazar kendi düşüncelerini ön planda tutarak hareket eder.
Deneme belirli bir konu türü yoktur. Her konuda özgür düşüncelerle yazılabilir. Sohbet eder biçiminde kaleme alınarak okuyuculara aktarılır.
Deneme konularına göre üç farklı gruba ayrılır;
– Kişisel duyarlılık ve dikkatleri konu alarak yazılır.
– Öğretici ve eleştirel denemeler yazılır.
– Sosyal, felsefi ve bireysel düşüncelere yer verilir.
Denemenin özellikleri
– Yazar kendi fikirlerini paylaşırken kesin yargıya varmadan kaleme alır. Herhangi bir konuda kanıtlama yoluna gitmeden anlatımlarını tamamlar.
– Kendi dışındaki varlıklar ile gerçek ya da düşsel anlamda diyaloglar kurabilir.
– Denemeler tek bir konu üzerine yoğunlaşarak kaleme alınır.
– Konular öznel biçimde yazılır.
– Deneme yazılarında özgür biçimde konular seçilebilir.
– Yazar kaleme aldığı konu hakkında bilgi sahibi olmalıdır.
– Evrensel ve insanlığı ilgilendiren ortak konular kaleme alınır.
Serbest üslup kullanarak okuyucular hesaba katılmadan kaleme alınır. Yazar kendisi ile konuşuyormuş gibi kaleme alır. Deneme yazısında herhangi bir kurala uymadan kaleme alabilir.